Việt Nam phát triển Mạng Dịch vụ Đa chuỗi Blockchain (VBSN) – hạ tầng blockchain Layer 1 “Make in Vietnam” với khả năng xử lý tới 300.000 TPS, hướng tới xây dựng hạ tầng số quốc gia.

Tổng quan về Mạng Dịch vụ Đa chuỗi Blockchain Việt Nam (VBSN)

Trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ trên toàn cầu, Việt Nam đang từng bước làm chủ các công nghệ nền tảng quan trọng như trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn và blockchain. Một trong những dự án nổi bật gần đây là Mạng Dịch vụ Đa chuỗi Blockchain Việt Nam (Vietnam Blockchain Multichain Service Network – VBSN) – hạ tầng blockchain Layer 1 do kỹ sư Việt Nam thiết kế và phát triển.

Dự án do 1Matrix triển khai, được thành lập thông qua sự hợp tác của One Mount Group, Techcombank cùng nhiều đối tác công nghệ trong nước. Mục tiêu của dự án là xây dựng một hạ tầng blockchain quốc gia, phục vụ cho cả khu vực nhà nước và doanh nghiệp tư nhân trong quá trình phát triển kinh tế số. Theo thông tin công bố, tập đoàn One Mount cam kết đầu tư từ 200 – 500 triệu USD để phát triển hệ sinh thái blockchain này, hướng tới việc giúp Việt Nam làm chủ công nghệ lõi và tăng cường chủ quyền dữ liệu trong kỷ nguyên số.

Kiến trúc đa chuỗi và hiệu năng xử lý cao

Khác với nhiều nền tảng blockchain truyền thống chỉ vận hành trên một chuỗi, VBSN được thiết kế theo kiến trúc đa chuỗi (multichain). Hệ thống bao gồm 6 mạng Layer 1 độc lập, mỗi mạng được tối ưu cho các mục đích khác nhau như tốc độ xử lý, bảo mật hoặc chi phí vận hành. Các nền tảng này được phát triển dựa trên kiến trúc công nghệ nhiều lớp, tham chiếu kinh nghiệm quốc tế từ các mạng blockchain lớn như European Blockchain Services Infrastructure (EBSI) của châu Âu và Blockchain-based Service Network (BSN) của Trung Quốc.

Về hiệu năng, hệ thống có khả năng xử lý:

• Tốc độ từ 2.000 đến 60.000 giao dịch/giây (TPS) cho mỗi mạng Layer 1
• Khả năng mở rộng tổng thể tối đa khoảng 300.000 TPS

Hiệu năng này giúp VBSN có thể đáp ứng nhu cầu triển khai ở quy mô lớn, từ dịch vụ công, tài chính cho đến các hệ sinh thái số trong doanh nghiệp.

Các ứng dụng blockchain đang được thí điểm tại Việt Nam

Sau gần một năm nghiên cứu và thử nghiệm, VBSN đã bước vào giai đoạn thí điểm ứng dụng thực tế từ năm 2026 với nhiều dự án tiêu biểu.

Một số ứng dụng nổi bật bao gồm:

• Tích hợp blockchain vào ứng dụng định danh điện tử quốc gia: Nền tảng blockchain được tích hợp vào hệ thống truy xuất nguồn gốc tiền chất và hóa chất trên ứng dụng VNeID nhằm tăng tính minh bạch và khả năng kiểm chứng dữ liệu.
• Xác thực văn bằng, chứng chỉ: Ứng dụng blockchain trong xác thực bằng cấp đã được triển khai thử nghiệm tại Học viện Kỹ thuật Mật mã.
• Quản lý đô thị thông minh: Thí điểm xây dựng bản đồ số tại Đà Nẵng.
• Ứng dụng trong lĩnh vực tài chính – ngân hàng: Áp dụng công nghệ định danh số phi tập trung (DID/VC) để tăng cường bảo mật và xác thực dữ liệu.
• An ninh mạng và truy vết blockchain Phát triển công cụ ChainTracer để phát hiện và truy vết các dự án blockchain có dấu hiệu đáng ngờ.

Ngoài ra, công nghệ này còn được nghiên cứu để áp dụng trong quản lý tài sản số, hóa đơn điện tử và lưu trữ chứng chỉ điện tử.

Hạ tầng blockchain “Make in Vietnam” và ý nghĩa chiến lược

VBSN được định hướng trở thành hạ tầng blockchain chủ quyền quốc gia, giúp:

• Làm chủ công nghệ lõi blockchain
• Bảo đảm chủ quyền dữ liệu và tài sản số
• Tăng cường hiệu quả quản lý nhà nước
• Thúc đẩy phát triển kinh tế số và hệ sinh thái công nghệ

Dự án này cũng đã được vinh danh là Sản phẩm công nghệ chiến lược Make in Vietnam 2025, cùng với nhiều tập đoàn công nghệ lớn như Viettel, VNPT và FPT tại Diễn đàn quốc gia phát triển doanh nghiệp công nghệ số Việt Nam.

Góc nhìn từ đào tạo công nghệ

Từ góc độ đào tạo nguồn nhân lực, sự phát triển của các hạ tầng blockchain quốc gia như VBSN cho thấy nhu cầu ngày càng lớn đối với các lĩnh vực công nghệ mới như: Blockchain, Trí tuệ nhân tạo (AI), Khoa học dữ liệu, An ninh mạng. Đây cũng là những lĩnh vực trọng điểm trong chiến lược phát triển nguồn nhân lực công nghệ số tại Việt Nam, đồng thời mở ra nhiều cơ hội nghề nghiệp cho sinh viên trong tương lai.